૧. ઓલિમ્પિક્સનો પ્રાચીન અને આધુનિક ઈતિહાસ
- પ્રાચીન ઓલિમ્પિક્સ: ઈ.સ. પૂર્વે ૭૭૬ માં ગ્રીસના ઓલિમ્પિયામાં શરૂ થઈ હતી.
- આધુનિક ઓલિમ્પિક્સ: પિયરે ડી કુબર્ટિન (Pierre de Coubertin) ના પ્રયત્નોથી ૧૮૯૬ માં એથેન્સ, ગ્રીસ ખાતે પ્રથમ વાર રમાઈ હતી.
- IOC (International Olympic Committee): સ્થાપના ૧૮૯૪ માં થઈ, મુખ્યાલય લોઝેન (સ્વિટ્ઝર્લેન્ડ) માં છે.
૨. ભારત અને ઓલિમ્પિક્સ (ઐતિહાસિક)
- પ્રથમ સહભાગી: નોર્મન પ્રિટચાર્ડ (૧૯૦૦) - ૨ સિલ્વર મેડલ (બ્રિટિશ ઇન્ડિયા).
- પ્રથમ વ્યક્તિગત ગોલ્ડ: અભિનવ બિન્દ્રા (૨૦૦૮ - ૧૦ મીટર એર રાઈફલ).
- પ્રથમ મહિલા મેડલિસ્ટ: કર્ણમ મલ્લેશ્વરી (૨૦૦૦ - બ્રોન્ઝ, વેઈટલિફ્ટીંગ).
- હોકીમાં સુવર્ણ યુગ: ભારતે હોકીમાં ૮ ગોલ્ડ મેડલ જીત્યા છે (૧૯૨૮ થી ૧૯૮૦).
૩. ટોક્યો ૨૦૨૦ ઓલિમ્પિક્સ (રમાઈ ૨૦૨૧ માં)
કોરોનાને કારણે મોડી યોજાયેલ આ ઓલિમ્પિક ભારત માટે ઐતિહાસિક રહી હતી.
- કુલ મેડલ: ૭ (૧ ગોલ્ડ, ર સિલ્વર, ૪ બ્રોન્ઝ).
- નીરજ ચોપરા: ૮૭.૫૮ મીટર ભાલા ફેંકમાં ગોલ્ડ જીતી એથ્લેટિક્સમાં ભારતને પ્રથમ ગોલ્ડ અપાવ્યો.
- મીરાબાઈ ચાનુ: સિલ્વર (વેઈટલિફ્ટીંગ).
- રવિ દહિયા: સિલ્વર (કુસ્તી).
- પીવી સિંધુ: બ્રોન્ઝ (બેડમિન્ટન - સતત ૨ ઓલિમ્પિક મેડલ).
- લવલીના બોરગોહેન: બ્રોન્ઝ (બોક્સિંગ).
- બજરંગ પુનિયા: બ્રોન્ઝ (કુસ્તી).
- પુરુષ હોકી ટીમ: ૪૧ વર્ષ બાદ બ્રોન્ઝ મેડલ જીત્યો.
૪. ઓલિમ્પિક્સ ચિહ્નો અને નિયમો
- પાંચ રીંગસ: પાંચ ખંડો (એશિયા, યુરોપ, આફ્રિકા, અમેરિકા, ઓશનિયા) ના પ્રતિક છે.
- મૉટો (Motto): 'Citius, Altius, Fortius - Communiter' (ઝડપી, ઊંચું, મજબૂત - સંયુક્ત રીતે).
- જ્યોત (Flame): શાંતિ અને એકતાનું પ્રતિક.
૫. પેરાલિમ્પિક્સ અને વિશિષ્ટ ફેક્ટ્સ
- ટોક્યો પેરાલિમ્પિક્સ: ભારતે રેકોર્ડ ૧૯ મેડલ (૫ ગોલ્ડ) જીત્યા હતા.
- અવની લેખરાએ શૂટિંગમાં ગોલ્ડ અને બ્રોન્ઝ જીતી ઇતિહાસ રચ્યો હતો.
- સુમિત અંતિલ (ભાલા ફેંક) અને પ્રમોદ ભગત (બેડમિન્ટન) એ પણ ગોલ્ડ મેડલ્સ મેળવ્યા હતા.